پشکنینێکی نوێی خوێن بە ژیری دەستکرد؛ پێشبینیکردنی نەخۆشییەکانی دڵ ساڵانێک پێش ڕوودانیان

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

زانایان لە پێشکەوتنێکی سەرسوڕهێنەردا توانییان پشکنینێکی خوێن بە پشت بەستن بە ژیری دەستکرد پەرەپێ بدەن، کە توانای هەیە نەخۆشییە شاراوەکانی دڵ دەستنیشان بکات زۆر پێش ئەوەی نیشانەکان لەسەر نەخۆشەکە دەربکەون. ئەم دۆزینەوەیە وەک دەسپێکی سەردەمێکی نوێ لە بواری پزیشکیی خۆپارێزی دڵ سەیر دەکرێت کە دەتوانێت ژیانی ملیۆنان کەس ڕزگار بکات.

ئەم توێژینەوەیە لەلایەن تیمێکی نێودەوڵەتییەوە ئەنجامدراوە کە تێیدا تەکنەلۆژیای فێربوونی ئامێر (Machine Learning)یان لەگەڵ نیشانە بایۆلۆژییەکانی پرۆتین لە نمونەی خوێنی ئاساییدا تێکەڵ کردووە. سیستمەکە کاردەکات لەسەر شیکردنەوەی وردی شێوازە گەردیلەییەکان لە خوێندا، کە تێیدا ئەو گۆڕانکارییە بچووکانە دەبینێتەوە کە لە پشکنینە ئاساییەکاندا دەرناکەون، بەمەش پێشبینی ورد بۆ ڕووداوە جەڵتەییەکانی دڵ لە داهاتوودا دەکات.

لە تاقیکردنەوەیەکی کلینیکی بەرفراواندا، مۆدێلەکە شیکردنەوەی بۆ هەزاران نمونەی خوێن کرد و توانی ئەو نەخۆشانە دەستنیشان بکات کە لەژێر مەترسیدان، ئەوەش تا پێنج ساڵ پێش ئەوەی تیشکەکان یان تاقیکردنەوەکانی جەهد (Stress Tests) هیچ ناڕێکییەک نیشان بدەن. ئەو نەخۆشخانانەی بەشداربوون لە تاقیکردنەوەکەدا دەڵێن ئەمە دەبێتە هۆی گۆڕینی پشکنینە ساڵانەکان بۆ سیستمێکی ئاگادارکردنەوەی پێشوەختەی زۆر بەهێز.

نەخۆشییەکانی دڵ تا ئێستاش وەک هۆکاری یەکەمی مردن لە جیهاندا دەمێننەوە، و زۆرێک لە نەخۆشەکان تەنها کاتێک بە نەخۆشییەکەیان دەزانن کە تووشی جەڵتە یان ڕووداوێکی مەترسیدار دەبن. پێشبینیکردنی زووی نەخۆشییەکە ڕێگە بە پزیشکەکان دەدات کە گۆڕانکاری لە شێوازی ژیان یان دەسپێکردنی دەرمان پێشنیار بکەن پێش ئەوەی زیانی هەمیشەیی بە ماسولکەکانی دڵ بگات.

شارەزایان پێیان وایە ئەم تەکنەلۆژیایە بەم زووانە دەخرێتە ناو تاقیگە ستانداردەکانەوە، ئەمەش دەبێتە هۆی کەمکردنەوەی نەشتەرگەرییە کتوپڕەکان و مانەوەی درێژخایەن لە نەخۆشخانەکاندا. ئەم هەنگاوە تێچوویەکی زۆری تەندروستیش بۆ دەوڵەتان دەگەڕێتەوە.

ئەم توێژینەوەیە لە یەکێک لە گۆڤارە پێشەنگەکانی بواری کاردیۆلۆژی بڵاوکراوەتەوە و لەلایەن ئەنجومەنە نێودەوڵەتییەکانی توێژینەوەی تەندروستییەوە پاڵپشتی دارایی کراوە.

PM:09:26:23/01/2026

ئه‌م بابه‌ته 32 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌