ڕەمزی قەزاز؛ لە هێنانی یەکەم سینەما بۆ سلێمانی تا سەنگەری شۆڕش و نووسین

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

ڕەمزی قەزاز، نووسەر، ڕۆژنامەنووس و تێکۆشەری ناسراوی کورد، یەکێکە لەو کەسایەتییە فرەڕەهەندانەی لە چەندین بواری جیاوازی وەک پەروەردە، ڕاگەیاندن، سینەما و خەباتی نیشتمانیدا شوێنپەنجەی دیاری لە مێژووی هاوچەرخی کوردستاندا بەجێهێشتووە.

ئەم تێکۆشەرە لە ساڵانی چلەکانەوە تێکەڵ بە کاری سیاسی بوو و بەهۆی هەڵوێستە نیشتمانییەکانییەوە تووشی ڕاوەدوونان، زیندان و دوورخرانەوە بۆ باشووری عێراق بووەوە، بەڵام بێ گوێدانە مەترسییەکان، لە شۆڕشی ئەیلوولدا ڕۆڵێکی کارای لە بەڕێوەبردنی کەرتی پەروەردە و سەرپەرشتیکردنی قوتابخانەکان لە ناوچەکانی سلێمانی و کەرکووک گێڕا.

ڕەمزی قەزاز لە ساڵی ١٩١٧ لە گەڕەکی قەزازەکانی شاری سلێمانی لەدایکبوو، لە کاتێکدا باوکی بەهۆی بەشداریکردنی لە جەنگی یەکەمی جیهانیدا بێسەروشوێن ببوو، لەژێر چاودێریی دایکی و خاڵیدا پەروەردە کرا. دوای تەواوکردنی خانەی مامۆستایان، لە گوندی عەسکەر بوو بە مامۆستا. لە سەردەمی جەنگی دووەمی جیهانیدا لە بەشی کوردیی ڕادیۆی ڕۆژهەڵاتی نزیک لە یافا لە پاڵ ڕەفیق چالاک و گۆران کاری کرد، و پاش گەڕانەوەی بۆ نیشتمان لە ساڵی ١٩٤٥، بە هێنانی یەکەمین ئامێری سینەما بۆ سلێمانی، وەرچەرخانێکی مێژوویی لە کایەی کلتووریی شارەکەدا تۆمار کرد.

لە ژیانی حیزبی و مەدەنیدا، بووە ئەندامی پارتی دیموکراتی کوردستان و لە بەغدا بەرپرسیارێتیی ڕێکخراوی مامۆستایان و فەرمانبەرانی گرتە ئەستۆ، هاوکات بەرنامەی «باخچەی منداڵان»ی لە ڕادیۆی کوردیی بەغدا پێشکەش دەکرد. لە ساڵی ١٩٦٦دا بۆ ماوەی نۆ مانگ لە زینداندا مایەوە بەبێ ئەوەی هیچ نهێنییەک بدرکێنێت، و دوای ئازادبوونیشی پەیوەندیی بە هێزی پێشمەرگەوە کرد. پاش ڕێککەوتننامەی ١١ی ئازاری ١٩٧٠، بووە سەرپەرشتیاری پاشکۆی گۆڤاری «برایەتی» لە سلێمانی و ئەندامی کارای یەکێتیی نووسەرانی کورد.

ئەم نووسەر و تێکۆشەرە لە ئەیلوولی ساڵی ١٩٧٣دا لە بەغدا بە جەڵتەی مێشک کۆچی دوایی کرد و چوار کوڕ و دوو کچی لە پاش خۆی بەجێهێشت، لە کاتێکدا یادەوەری و خزمەتە بەنرخەکانی لە بوارەکانی ڕۆشنبیری و شۆڕشدا بە زیندوویی ماونەتەوە.

لە دیارترین بەرهەمە چاپکراوەکانی بریتین لە: «ڕاستی و ئازایی» (١٩٦٧)، «گورنەتەڵە» (١٩٦٧)، «داستانی دوو پاڵەوانەکە» (١٩٦٨)، و پەڕتووکی «بزووتنەوەی سیاسی و ڕۆشنبیریی کورد» (١٩٧١).

PM:05:39:09/09/2026

ئه‌م بابه‌ته 48 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌