لەیلا بەدرخان؛ شازادە شۆخەکەی بنەماڵەی بەدرخانییەکان و یەکەمین ئەستێرەی سەمای
مۆدێرن لە کوردستان و جیهاندا
وێستگە ستایل-
لەیلا بەدرخان؛ شازادە شۆخەکەی بنەماڵەی بەدرخانییەکان و یەکەمین ئەستێرەی سەمای
مۆدێرن لە کوردستان و جیهاندا
وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان
لە مێژووی نەتەوەی کورددا، دەگمەنن ئەو خانمانەی کە توانیویانە لە کاتە هەرە
سەختەکاندا سنووری نەریتە کۆنەکان ببەزێنن و ناوی خۆیان لە ئاستی
نێودەوڵەتیدا وەک پێشەنگ تۆمار بکەن، یەکێک لەو ناوە درەوشاوانەش لەیلا
بەدرخانە. ئەم خانمە کە وەک یەکەمین سەمایەری کورد دەناسرێت، توانی هونەری کوردی
ئاوێتەی سەمای جیهانی بکات و ببێتە ڕچەشکێنێکی بێ وێنە لە جیهانی سەمای هونەریدا.
ئەم خانمە ڕەسەنەی بنەماڵەی بەدرخانییەکان، ژیانێکی پڕ لە داهێنانی هەبووە و تەنیا
لە تەمەنی 17 ساڵیدا بۆ یەکەمجار قاچی خستە سەر تەختی شانۆ و بە جوانیی و جووڵە
هونەرییەکانی سەرنجی بینەرانی بۆ لای خۆی کێش کرد. ئەو نەک هەر وەک یەکەمین
خانمی کورد دەستی دایە ئەم هونەرە، بەڵکو بوو بە ئەستێرەیەکی درەوشاوە کە لە
سەرجەم پایتەختە گرنگەکانی جیهانەوە سەمای بۆ گەلان کرد و ناوی کوردی لەو بوارەدا
بە بەرزی هێشتەوە.
گرنگیی و ناوبانگی ئەم خانمە لە ناو ئەدەبیات و مێژووی کورددا، لە ساڵی 1948دا بە
ڕوونی ڕەنگی دایەوە، کاتێک نووسەر و وەرگێڕی ناوداری کورد "شاکر فەتاح" وەک تاکە
کەسایەتیی لەو سەردەمەدا ئاوڕی لە ژیان و بەهرەکانی لەیلا بەدرخان دایەوە. شاکر
فەتاح بە وردی باسی لە تواناکانی ئەم خانمە کرد و لە ژمارە سێی گۆڤاری "نزار"دا
بابەتێکی تایبەتی لەسەر بڵاوکردەوە، کە ئەوەش بووە سەرچاوەیەکی مێژوویی گرنگ بۆ
ناساندنی ئەم شازادەیە بە کۆمەڵگەی کوردی.
لەیلا بەدرخان تەنیا سەمایەرێکی سادە نەبووە، بەڵکو یەکێک بووە لە دیارترین خانمە
ڕووناکبیر و خوێندەوارەکانی کورد کە قووڵ بووەتەوە لە خوێندنەوەی مێژوو و ناسینی
کولتوورە جیاوازەکان. ئەو ئاشنایەتییەکی قووڵی لەگەڵ مێژووی دێریندا هەبووە و
لێکۆڵینەوەی وردی لەسەر ڕێوڕەسمە ئایینییە کۆنەکانی وەک ئایینی زەردەشتی،
ئایینە کۆنەکانی ئێران، میسر و هیندستان ئەنجامداوە، ئەم زانیارییە فراوانەشی
بۆ دەوڵەمەندکردنی سەمای ڕۆژهەڵاتی بەکارهێناوە.
لەیلا بەدرخان تا ئێستاش وەک سیمبولی ئازایەتی، جوانی و هونەری ڕەسەنی کوردی
دەبینرێت. ئەو توانی لە ڕێگەی سەمایەکی مۆدێرن و واتادارەوە، مێژوو و
کولتووری نەتەوەکەی بە گەلانی جیهان بناسێنێت. کارەکتەری ئەو تێکەڵەیەک بوو
لە زانست و هونەر، کە بووەتە میراتێکی دەوڵەمەند بۆ ژنانی کورد و وەک چرایەک لە
مێژووی هونەری ئێمەدا بە گەشاوەیی دەمێنێتەوە.
سەرچاوە: ئەرشیفی گۆڤاری نزار و نووسینەکانی شاکر فەتاح
PM:02:21:01/05/2026
ئهم بابهته 124
جار خوێنراوهتهوه