ئەشکەوت لە جیهانی خەوندا؛ پەنابردن بۆ بەهێزەکان و مەترسییەکانی ڕووخانی دەسەڵات

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

چوونە ناو ئەشکەوت لە کاتی خەودا چەندین واتای قووڵ و جیاواز لەخۆ دەگرێت کە ڕاستەوخۆ پەیوەستن بە هەستی پارێزبەندی و گەڕان بەدوای پەناگە، زۆرجار ئەم خەونە وەک ئاماژەیەک بۆ گەڕان بەدوای کەسێکی خاوەن بڕیار و بەهێز بۆ چارەسەرکردنی کێشەکان لێکدەدرێتەوە.

کاتێک کەسێک لە خەویدا دەبینێت کە بەرەو ئەشکەوتێک هەنگاو دەنێت یان تێیدا نیشتەجێ دەبێت، ئەمە وەک هێمایەک بۆ پەنابردنە بەر کەسێکی خاوەن پێگەی بەهێز و کاریگەر تەماشا دەکرێت، بە مەبەستی جێبەجێکردنی داواکارییەکی تایبەت یان پاراستنی خەونبین لە مەترسییەکانی دەوروبەری.

یەکێک لە نیشانە هەرە ترسناک و گرنگەکان لەم جۆرە خەونانەدا، ڕووخانی ئەشکەوتە؛ ئەمە وەک ئاماژەیەکی شووم بۆ کۆچی دوایی کەسێکی خاوەن دەسەڵات، ناودار و بەسوود بۆ ناوچەکە و خەڵکی هەرێمەکە لێکدەدرێتەوە، کە نەمانی ئەو دەبێتە هۆی دروستبوونی بۆشاییەکی گەورە. لە لایەکی ترەوە، بینینی گرتنی دەم یان زارکی ئەشکەوتەکە بە جۆرێک کە کەس نەتوانێت لێی بچێتە ژوورەوە، ئاماژەیەکی توندە بۆ ستەمکاری و پێشێلکردنی مافی هەژاران و بێدەسەڵاتان لەلایەن کاربەدەستانی میری و دەسەڵاتدارانەوە.

ئەشکەوت لە کەلتووری ناوچەکەدا هەمیشە جێگەی پاراستنی نێهێنییەکان و حەوانەوە بووە لە کاتی تەنگانە و جەنگدا، بۆیە لە خەونیشدا زیاتر وەک شوێنێکی چارەنووسساز و گۆڕەپانی ململانێی نێوان مرۆڤ و ئەو هێزانەی کە لێیان دەترسێت یان پەنایان بۆ دەبات دەردەکەوێت.

بە کورتی، ئەشکەوت لە خەوندا نیشاندەری ڕادەی ئاسایشی دەروونی و پەیوەندی نێوان تاک و دەسەڵاتی باڵایە، جا چ ئەو دەسەڵاتە وەک پەناگە بێت یان وەک سەرچاوەیەک بۆ ستەمکردن و داخستنی دەرگاکان بەڕووی خەڵکدا.

سەرچاوە: کتێبی لێکدانەوەی خەونی ئیبن سیرین 

PM:09:44:08/01/2026

ئه‌م بابه‌ته 32 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌