نھێنییەکانی خەیار بۆ تەندروستی و جوانی؛ بۆچی پسپۆڕان ڕێنمایی دەدەن ئەم سەوزەیە ببێتە بەشێکی سەرەکی لە ژەمەکانتان؟

وێستگە ستایل سۆلین عوسمان

خەیار تەنها پێکهاتەیەکی سادەی ناو زەڵاتە نییە، بەڵکو کۆگایەکی دەوڵەمەندە لە ڤیتامین و کانزاکان کە ڕۆڵێکی بنەڕەتی دەگێڕن لە پاراستنی هاوسەنگی جەستە و شێدارکردنەوەی خانەکان، ئەمەش وای کردووە لە لیستی خواردنە هەرە تەندروستەکاندا جێگەی تایبەتی بۆ بکرێتەوە.

توێژینەوە نوێیەکان لە بواری خۆراکناسی جەخت لەوە دەکەنەوە کە خەیار بەهۆی ئەوەی ڕێژەی ٩٥٪ی لە ئاو پێکهاتووە، باشترین بژاردەیە بۆ ڕێگریکردن لە وشکبوونەوەی جەستە، بەتایبەت لە وەرزە گەرمەکاندا یان بۆ ئەو کەسانەی وەرزش دەکەن، چونکە جگە لە ئاو، خوێیە کانزاییە پێویستەکانیش بۆ جەستە دەگەڕێنێتەوە.

خەیار دەوڵەمەندە بە ڤیتامین (K) کە زۆر گرنگە بۆ تەندروستی ئێسک و یارمەتی مەیینی خوێن دەدات، هەروەها بڕێکی باش لە دژە ئۆکسێنەرەکانی وەک "فلاڤۆنۆید" و "تانین"ی تێدایە کە ڕێگری لە کۆبوونەوەی ماددە ژەهراوییەکان و دروستبوونی نەخۆشییە درێژخایەنەکان دەگرن. بۆ ئەو کەسانەی دەیانەوێت کێشیان دابەزێنن، خەیار هاوڕێیەکی دڵسۆزە چونکە کالۆرییەکی زۆر کەمی تێدایە و هەستی تێربوون دەبەخشێت، جگە لەوەی بوونی ماددەی "سیلیکا" تێیدا دەبێتە هۆی درەوشانەوەی پێست و بەهێزکردنی قژ و نینۆکەکان.

لە کۆنەوە لە ناو کلتوورە جیاوازەکاندا، خەیار وەک چارەسەرێکی سروشتی بۆ ساردکردنەوەی جەستە و کەمکردنەوەی هەوکردنەکان بەکارهاتووە. زۆرجار بۆ مەبەستی جوانکاری و نەهێشتنی ئاوساوی ژێر چاو و پاککردنەوەی دەموچاو پەنای بۆ براوە، ئەمەش نیشانەی ئەوەیە کە مرۆڤەکان هەر لە مێژەوە درکیان بە هێزی ئەم سەوزە سەرنجڕاکێشە کردووە.

بۆیە، زیادکردنی خەیار بۆ ناو سیستەمی خۆراکی ڕۆژانە تەنها گۆڕینی تام نییە، بەڵکو وەبەرهێنانێکی ڕاستەقینەیە لە تەندروستی درێژخایەندا. پسپۆڕان ئامۆژگاری دەکەن کە خەیار بە توێکڵەکەیەوە بخورێت چونکە زۆربەی ڕیشاڵەکان و ڤیتامینەکان لە توێکڵەکەیدایە، بەو مەرجەی بە باشی بشۆرێتەوە.

سەرچاوە: ماڵپەڕی هێڵس لاین و گۆڤاری پزیشکی نێودەوڵەتی

PM:11:56:19/04/2026

ئه‌م بابه‌ته 132 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌