دۆزینەوەی ئەو پڕۆتینەی وزەی خانەکانی بەرگری دەمژێت و هێزیان بەرامبەر شێرپەنجە کەمدەکاتەوە

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

زانایانی ستانفۆرد تەکتیکێکی نوێی وەرەمە شێرپەنجەییەکانیان دۆزییەوە بۆ دەربازبوون لە سیستەمی بەرگری، کە ئەویش بەکارهێنانی پڕۆتینێکە بە ناوی (Meteorin-like) یان (METRNL). ئەم پڕۆتینە وەک "مژەرێکی وزە" کار دەکات و هێزی خانەکانی بەرگری (T-cells) لادەبات و ناهێڵێت هێرش بکەن.

خانەکانی (T) سەربازی سەرەکی جەستەن بۆ شەڕی شێرپەنجە، بەڵام کاتێک دەچنە ناو ژینگەی وەرەمەکە، زۆرجار بێهێز دەبن. توێژینەوەکە دەریخستووە کە ئەم پڕۆتینە کارەبای ناو خانەکان تێکدەدات و ناهێڵێت وزە بەرهەم بهێنن، بەمەش وەرەمەکە دەتوانێت بە ئاسانی گەشە بکات چونکە سیستەمی بەرگری "برسی" و "بێهێز" کراوە.

ئەم دۆزینەوەیە پارچەیەکی تری گرنگی مەتەڵی شێرپەنجە ئاشکرا دەکات. پێشتر دەزانرا شێرپەنجە بەربەستی فیزیکی دروست دەکات، بەڵام ئێستا دەزانین کە دەتوانێت لە ڕووی کیمیایی و وزەشەوە هێرش بکاتە سەر خانە بەرگرییەکان و بێ چەکیان بکات.

تێگەیشتن لەم میکانیزمە دەبێتە هۆی دروستکردنی دەرمانی نوێ کە ڕێگری لەم پڕۆتینە بکات. ئەگەر زانایان بتوانن ئەم "مژەری وزەیە" پەکبخەن، خانە بەرگرییەکان وزەی پێویستیان دەبێت بۆ ئەوەی بەردەوام بن لە هێرشکردنە سەر وەرەمەکە، ئەمەش کارایی چارەسەرە بەرگرییەکانی تر زۆر زیاد دەکات.

ئەم توێژینەوەیە هیوایەکی نوێیە بۆ ئەو جۆرە شێرپەنجانەی کە تا ئێستا بەرامبەر چارەسەرە باوەکان خۆڕاگر بوون. بە پاراستنی وزەی سیستەمی بەرگری، دەتوانین دڵنیا بین کە جەستە توانایەکی بەردەوامی دەبێت بۆ لەناوبردنی خانە شێرپەنجەییەکان و ڕێگریکردن لە گەڕانەوەیان.

سەرچاوە: ساینس دەیڵی (ScienceDaily)

PM:09:12:04/03/2026

ئه‌م بابه‌ته 72 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌