تشرینی یەکەم بە تریفەی مانگی دروێنە و گڕکانی ئێتێنا لە وێنەیەکی سەرنجڕاکێشی گەردوونیدا دەست پێ دەکات

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

وێنەی گەردوونیی ڕۆژ لەلایەن ناسا بۆ ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦، دیمەنێکی سەرنجڕاکێشی هەڵهاتنی مانگی پڕ لە ئاسمانی سیسیلیای ئیتاڵیا نیشان دەدات لەکاتێکدا گڕکانی چیای ئێتێنا لە پاشبنەماکەیدا لە تەقینەوەدایە.

ئەم وێنەیە لە نزیک نیکۆسیا لە سیسیلیا گیراوە، و هەڵهاتنی مانگ لەگەڵ ڕەنگەکانی بەرگەهەوا، خۆڵەمێشی گڕکان و گازی چیای ئێتێنا کۆدەکاتەوە. هەروەها پشتێنەیەکی پەمەیی لە بەرگەهەوادا کە بە "پشتێنی ڤینۆس" ناسراوە لە نزیک ئاسۆ دەبینرێت.

وێنەکە دەرفەتێک دەڕەخسێنێت بۆ بەستنەوەی گەردوونناسی بە زانستەکانی زەوییەوە، چونکە شێوازی دەرکەوتنی مانگ بەپێی شوێنەکەی بەرامبەر بە زەوی و خۆر دیاری دەکرێت، لە کاتێکدا چالاکیی گڕکانەکە دەربڕی ئەو پرۆسە جیۆلۆجییانەیە کە لە ناخی قووڵی زەویدا ڕوودەدەن.

ناسا ڕوونی دەکاتەوە کە خولی فازەکانی مانگ نزیکەی ٢٩.٥ ڕۆژ دەخایەنێت، لە کاتێکدا ماوەی خولانەوەی مانگ بە دەوری زەویدا نزیکەی ٢٧ ڕۆژە، و مانگی پڕ کاتێک ڕوودەدات کە مانگ و خۆر دەکەونە دوو لای پێچەوانەی زەوی. مانگی پڕی کۆتایی هاوین و سەرەتای پایز لە کولتووری نیوەگۆی باکووردا بە "مانگی دروێنە" ناودەبرێت، کە ڕەنگدانەوەیnپەیوەندیی مێژوویی نێوان خولەکانی مانگ، کشتوکاڵ و ژیانی وەرزەکانە.

وێنەگەلێکی لەم شێوەیە دەریدەخەن کە چۆن گەردوونناسی لەگەڵ کولتوور، جوگرافیا، کەشناسی و زەویناسی تێکەڵ دەبێت، و چاودێریکردنی زانستیی سەردەم بە سەرسامیی لەمێژینەی مرۆڤ بە مانگ، ئەستێرەکان و گۆڕانی وەرزەکان دەبەستێتەوە.

سەرچاوە: زانستی ناسا — وێنەی گەردوونیی ڕۆژ، ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦.

PM:08:32:01/10/2026

ئه‌م بابه‌ته 140 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌