شەتڕەنج؛ یاری پاشاکان چۆن لە هیندستانەوە گەیشتە هەموو جیهان؟
وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان
شەتڕەنج تەنها کایەیەک نییە، بەڵکو جەنگێکی ژیری و ستراتیژییە کە مێژووەکەی بۆ زیاتر لە ١٥٠٠ ساڵ لەمەوبەر دەگەڕێتەوە و ڕەگ و ڕیشەی لە قووڵایی مێژوودایە.
زۆربەی مێژوونووسان کۆکن لەسەر ئەوەی کە شەتڕەنج لە باکووری هیندستان لە سەردەمی ئیمپراتۆریەتی گۆپتا (سەدەی شەشەمی زایینی) سەریهەڵداوە.
ناوی سەرەتایی یارییەکە "چاتورانگا" بووە، کە بە واتای چوار بەشی سوپا (فیل، ئەسپ، گالیسکە و پیادە) دێت، کە شێوازی ڕیزبوونی سوپای هیندی کۆنی نیشان دەدا.
یارییەکە دواتر گەیشتە وڵاتی فارس و لەوێ ناوی گۆڕا بۆ "شەترەنج"، پاشان لە ڕێگەی بازرگانانی سەر ڕێگەی ئاوریشمەوە گەیشتە وڵاتانی عەرەبی و لەوێوە بۆ ئەوروپا گەشەی کرد.
ئەمڕۆ شەتڕەنج وەک وەرزشێکی ژیریی جیهانی دانراوە کە سنووری هەموو کلتورەکانی بڕیوە و ساڵانە گەورەترین پاڵەوانێتیی بۆ ڕێکدەخرێت.
سەرچاوە: فیدراسیۆنی نێودەوڵەتی شەتڕەنج (FIDE)
PM:12:10:17/07/2026