مەترسییەکانی خواردنەوە وزەبەخشەکان لەسەر جەستە؛ پزیشکان هۆشداری توند دەدەن
وێستگە ستایل-
مەترسییەکانی خواردنەوە وزەبەخشەکان لەسەر جەستە؛ پزیشکان هۆشداری توند دەدەن
وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان
لە ئێستادا خواردنەوە وزەبەخشەکان بوونەتە بەشێکی سەرەکی لە ژیانی رۆژانەی زۆرێک لە
گەنجان و تەنانەت مێردمنداڵانیش، بەڵام راپۆرتە پزیشکییە نوێیەکان باس لەوە دەکەن
کە ئەم خواردنەوانە مەترسی جدی لەسەر کۆئەندامی دەمار و دڵ دروست دەکەن و دەبنە
هۆی تێکچوونی هاوسەنگی جەستە، ئەمەش وایکردووە ناوەندە تەندروستییەکان هۆشداری
بدەن لە بەکارهێنانی بێسەروبەریان.
ئەم خواردنەوانە کە بە مەبەستی زیادکردنی چالاکی و تەرکیز بەکاردەهێنرێن، بڕێکی
یەکجار زۆر لە کافاین و شەکر و ماددەی کیمیایی هاندەریان تێدایە، ئەوەی جێگەی
نیگەرانییە زۆربەی بەکارهێنەران تەنها وەک ئامرازێکی کاتی بۆ بێداری و
بەدەستهێنانی وزە دەیبینن، بەڵام ئاگاداری ئەو زیانە قورس و
درێژخایەنانە نین کە بە تێپەڕبوونی کات بە ئەندامە ناوەکییەکانی
جەستەیان دەگات.
بەپێی لێکۆڵینەوە وردەکان، خواردنەوەی بەردەوامی ئەم جۆرە بەرهەمانە دەبێتە هۆی
خێرا لێدانی دڵ (Tachycardia)، بەرزبوونەوەی پەستانی خوێن، و تێکچوونی سیستەمی
خەو کە لە کۆتاییدا دەبێتە هۆی دڵەڕاوکێی بەردەوام و لەرزینی دەستەکان. هەروەها
بڕی شەکری ناو ئەم خواردنەوانە ئەوەندە زۆرە کە ئەگەری تووشبوون بە نەخۆشی
شەکرەی جۆری دووەم و قەڵەوی و کلۆربوونی ددانەکان بە شێوەیەکی ترسناک زیاد
دەکات.
پزیشکانی پسپۆڕی دڵ ئاماژە بەوە دەدەن کە تێکەڵکردنی ئەم خواردنەوانە لەگەڵ
ماندووبوونی زۆر یان ئەنجامدانی وەرزشی قورس، مەترسی جەڵتە یان وەستانی
لەناکاوی دڵ زیاد دەکات، چونکە جەستە دەخاتە ژێر فشارێکی زۆرەوە کە لە توانای
سروشتی کۆئەندامی سووڕانی خوێن زیاترە، ئەمەش بە تایبەت بۆ گەنجان مەترسیدارە کە
هێشتا جەستەیان لە قۆناغی گەشەدایە.
لەبەر ئەوە، شارەزایانی تەندروستی جیهانی ئامۆژگاری هاووڵاتیان دەکەن کە پەنا بۆ
سەرچاوە سروشتییەکانی وزە ببەن وەک خواردنی میوە، خواردنەوەی ئاوی پێویست و
رێکخستنی کاتەکانی خەو، هەروەها داوا لە دایک و باوکان دەکرێت کە چاودێری وردی
منداڵەکانیان بکەن و رێگرییان لێ بکەن لە کڕینی ئەم خواردنەوانە تاوەکو لە
مەترسییەکانی تێکچوونی گەشەی مێشک و کۆئەندامی دەمار پارێزراو بن.
سەرچاوەی زانیارییەکان: ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی (WHO) و گۆڤارە پزیشکییە
جیهانییەکان
PM:11:53:24/05/2026
ئهم بابهته 96
جار خوێنراوهتهوه