١٢٨ ساڵەی ڕۆژنامەگەریی کوردی؛ قوباد تاڵەبانی جەخت لە پاراستنی ئازادیی قەڵەم و باشکردنی ژینگەی میدیایی دەکاتەوە

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان 

ڕێک ١٢٨ ساڵ بەر لە ئەمڕۆ، میقداد مەدحەت بەدرخان لە دڵی شاری قاهیرەوە مۆمێکی داگیرساند کە ڕێڕەوی مێژووی کوردی گۆڕی. ئەو هەنگاوە تەنها دەستپێکی کارێکی ڕۆژنامەوانی و بڵاوکردنەوەی چاپکراوێکی سادە نەبوو، بەڵکو تەقینەوەی هۆشیارییەکی هزری، کولتووری و نەتەوەیی بوو کە تا ئەمڕۆش وەک بڕبڕە پشتی خەباتی مەدەنی گەلەکەمان ماوەتەوە. ئەمڕۆ کە یادی ئەو وەرچەرخانە گەورەیە دەکەینەوە، بایەخی قەڵەم و وشە لە هەموو کات زیاتر ڕەنگدەداتەوە وەک هێزێکی کاریگەر بۆ گۆڕانکاری.

قوباد تاڵەبانی لە پەیامێکی تایبەتدا بەبۆنەی ڕۆژی ڕۆژنامەگەریی کوردییەوە، ئاماژە بەوە دەکات کە ئەرکی سەرشانی هەموو لایەکە پشتیوان و داکۆکیکاری ڕاستەقینەی ئازادیی قەڵەم بن. ئەو لە پەیامەکەیدا جەخت دەکاتەوە کە پاراستنی شکۆی ڕۆژنامەنووسان و ڕەخساندنی دەرفەتی بێبەرەبەست بۆ ڕەخنەگرتن و دەستکەوتنی زانیاری، نیشانەی زیندوێتی و تەندروستی هەر کۆمەڵگەیەکە کە بیەوێت بەرەو دیموکراسی و پێشکەوتن هەنگاو بنێت، چونکە بێ میدیایەکی ئازاد و بوێر، هیچ پرۆسەیەکی چاکسازی بنەڕەتی سەرناگرێت.

لە دیدگای جێگری سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستانەوە، ڕۆژنامەگەریی تەنها پیشەیەک نییە بۆ گواستنەوەی هەواڵ و زانیاری، بەڵکو ئاوێنەیەکی ڕوون و بێگەردە کە کەموکوڕییەکانی حوکمڕانی و درزەکانی ناو کۆمەڵگەمان نیشان دەدات. ئەم ئاوێنەیە بەشێکی دانەبڕاوە لە خەباتی کولتووری و مەدەنی گەلی کورد، وەک ڕێگەیەکیش بۆ ڕووناککردنەوەی پڕۆسەی چاکسازی و گۆڕانکارییەکان دەبینرێت. کاتێک ڕۆژنامەنووس بە ئازادی و بێ ترس دەنووسێت، لە ڕاستیدا دەبێتە هاوکارێکی کاریگەر بۆ دۆزینەوەی هەڵەکان و چاککردنیان لە پێناو بەرژەوەندی گشتی و داهاتوویەکی باشتردا.

مێژووی ڕۆژنامەگەریی کوردی کە لە ٢٢ی نیسانی ١٨٩٨ لە قاهیرە بە دەرکردنی یەکەم ژمارەی ڕۆژنامەی "کوردستان" دەستی پێکرد، پڕە لە هەوراز و نشێو و قوربانیدان. لەو سەردەمەدا کە کورد لە ژێر گوشارێکی توندی سیاسی و فەرهەنگیی ئیمپراتۆریەتەکاندا بوو، بنەماڵەی بەدرخانییەکان توانییان ناسنامەی نەتەوەیی کورد لە ڕێگەی وشە و چاپەمەنییەوە بپارێزن و ببنە دەنگدانەوەی میللەتێکی بێدەنگکراو. ئەو هەوڵە مێژووییە وایکرد کە قەڵەم ببێتە چەکێکی کاریگەرتر لە تفەنگ لە زۆر مەیدانی سیاسی و نێودەوڵەتیدا و هۆشیاریی لای تاک بە تاکی کورد دروست بکات.

لە کۆتایی پەیامەکەیدا، قوباد تاڵەبانی وێڕای ئاڕاستەکردنی پیرۆزباییەکی گەرم لە سەرجەم ڕۆژنامەنووسان، نووسەران، میدیاکاران و هەموو گەلی کورد، جارێکی دیکە پابەندیی تەواوی خۆی بۆ باشکردنی ژینگەی کاری ڕۆژنامەنووسی لە هەرێمی کوردستان دووپات دەکاتەوە. جەخت دەکاتەوە کە دەبێت هەموو ئاستەنگە یاسایی و مەیدانییەکان لەبەردەم کاری میدیایی لاببرێن تاوەکو ڕۆژنامەنووسان بتوانن بەوپەڕی بەرپرسیارێتی و پیشەییبوونەوە ئەرکە پیرۆزەکانیان جێبەجێ بکەن و مێژووی ١٢٨ ساڵەی ئەم پیشەیە بە گەشی بهێڵنەوە.

لاپەڕەی فەڕمی قوباد تاڵەبانی لە فەیسبووک

AM:11:25:22/04/2026

ئه‌م بابه‌ته 92 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌