ڤێرۆنیکا رایان گەلەری "وایتچاپڵ" دەگۆڕێت بۆ جیهانێکی پڕ لە سروشت و یادەوەری؛ شاکارەکانی براوەی خەڵاتی تێرنەر جیهان سەرسام دەکات
وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان
پێشانگایەکی هونەریی بێوێنە لە ناو جەرگەی لەندەن، بینەران بەرەو گەشتێکی قووڵ دەبات بەناو کات و سروشتدا. ڤێرۆنیکا رایان، ئەو هونەرمەندە بەناوبانگەی کە خەڵاتی تێرنەری بەدەستهێناوە، لە ڕێگەی کارە دەستی و کەرەستە سادەکانەوە جیهانێکی پڕ لە مانا لە گەلەری "وایتچاپڵ" دەخاتە ڕوو. ئەم پێشانگایە کە وەک یەکێک لە گرنگترین ڕووداوە هونەرییەکانی وەرزی بەهار و هاوین دەبینرێت، بڕیارە تا ناوەڕاستی مانگی حوزەیرانی ٢٠٢٦ بەردەوام بێت و پێشوازی لە هەوادارانی هونەری هاوچەرخ بکات.
ئەم پێشانگایە کە تیشک دەخاتە سەر تواناکانی رایان لە گۆڕینی کەرەستە سروشتییەکان بۆ کاری هونەری، پەیامێکی مرۆیی و سیاسی قووڵ لەپشتەوەیە. ڤێرۆنیکا کە لە ساڵی ٢٠٢٢ وەک براوەی خەڵاتی مێژوویی "تێرنەر" دەستنیشانکرا، شێوازی کارکردنی لەسەر بنەمای بەکارهێنانی ئەو شتە سادانەیە کە زۆرجار مرۆڤەکان بایەخی پێنادەن؛ وەک دەنکە وێرد، توێکڵی میوە، سابوون و قاڵبە دەستییەکان. ئەو لە ڕێگەی ئەم کەرەستە فیزیکییانەوە، مێژوویەکی دەروونی و یادەوەرییەکی کولتووری دوورودرێژ دەگێڕێتەوە کە سەرنجی هەر بینەرێک بۆ لای خۆی ڕادەکێشێت.
کارەکانی ئەم هونەرمەندە ڕەگ و ڕیشەیەکی قووڵیان لە میراتی "کارائیب" و ئەزموونی کۆچبەریکردن و دوورکەوتنەوە لە نیشتمان هەیە. ڕایان لە ڕێگەی ئەم ئینستلەیشنە هونەرییانەوە پرسیارێکی جەوهەری دەوروژێنێت: "ئایا کەرەستە و شتومەکەکان چییان لە یادە؟" و هەروەها مرۆڤەکان و نەوەکان چ یادەوەرییەک لەگەڵ خۆیاندا هەڵدەگرن؟ هەر پارچەیەکی ناو پێشانگاکە بە وردییەکی زۆر و هەستێکی ناسک دروستکراوە، کە بینەر ناچار دەکات بە چاوێکی جیاوازەوە سەیری ژینگەی دەوروبەری بکات و لە مانا شاراوەکانی پشت کەرەستە سادەکان تێبگات، ئەمەش وایکردووە کارەکانی وەک شاکارێکی بێدەنگ بەڵام کاریگەر بناسرێن.
گەلەری "وایتچاپڵ" کە لە ساڵی ١٩٠١ لە ڕۆژهەڵاتی لەندەن دامەزراوە، مێژوویەکی دەوڵەمەندی هەیە لە پشتیوانیکردنی ئەو دەنگە هونەرییانەی کە کەمتر دەرفەتیان بۆ ڕەخساوە و ئەو هونەرانەی کە لە ناو جەرگەی کۆمەڵگەوە سەرچاوەیان گرتووە. بۆیە، هەڵبژاردنی ئەم شوێنە بۆ نمایشکردنی کارەکانی ڤێرۆنیکا ڕایان بڕیارێکی زۆر گونجاو بووە، چونکە گەلەرییەکە و کارەکانی ڕایان هەردووکیان لە خەمی مرۆڤ و مێژووی فەرامۆشکراودان. ئەم نمایشە لە ئێستاوە سەرنجی زۆری ڕەخنەگرانی جیهانی ڕاکێشاوە بەهۆی ئەو قووڵاییە سۆزدارییەی کە تێیدایە و شێوازی بەکارهێنانی کەرەستەکان کە زۆر جیاواز و دەگمەنن.
هونەری ڤێرۆنیکا ڕایان تەنها نمایشێکی بینراو نییە، بەڵکو وانەیەکی فەلسەفییە لەسەر مانەوە و یادەوەری. ئەو توانیویەتی شتە فانی و سادەکان بکاتە یادگارییەکی نەمر کە لە دڵی بینەراندا دەمێنێتەوە. دانیشتوانی لەندەن و گەشتیاران تا ١٤ی حوزەیرانی ٢٠٢٦ دەرفەتی ئەوەیان هەیە سەردانی گەلەری وایتچاپڵ بکەن و لە نزیکەوە لەو جیهانە تێبگەن کە ڕایان لە کەرەستە فڕێدراوەکان دروستی کردووە، جیهانێک کە تێیدا بێدەنگی قسە دەکات و یادەوەرییەکان دەبنە تابلۆیەکی زیندوو.
گەلەری وایتچاپڵ، لەندەن - تا ١٤ی حوزەیرانی ٢٠٢٦