یونسکۆ "قەڵغانی شین" لەسەر شوێنەوارەکانی عێراق جێگیر دەکات.. هەوڵێک بۆ پاراستنی ناسنامەی مرۆڤایەتی لە ئاگری ململانێکان
وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان
ئاژانسی یونسکۆی سەر بە نەتەوە یەکگرتووەکان، بە فەرمی دەستپێکردنی پڕۆژەیەکی ستراتیژیی بۆ پاراستنی پێگە مێژوویی و کەلەپوورییەکانی عێراق ڕاگەیاند، ئەویش لە ڕێگەی دانانی ئاڵای "قەڵغانی شین" لەسەر ئەو شوێنانەی کە مەترسی لەناوچوونیان لەسەرە. ئەم هەنگاوە لە کاتێکدایە کە ناوچەکە بە گشتی بە دۆخێکی نائارامی ئەمنیدا تێدەپەڕێت و زیادبوونی ململانێ چەکدارییەکان و گرژییە سیاسییەکان هەڕەشەیەکی ڕاستەقینە بۆ سەر ئەو گەنجینە مێژووییانە دروست دەکەن کە بە بەشێکی دانەبڕاو لە ناسنامەی مرۆڤایەتی دادەنرێن.
لە بەیاننامەیەکی فەرمیدا، ئاژانسی یونسکۆ جەختی لەوە کردەوە کە دانانی ئەم ئاڵایە لەم کاتەدا، وەڵامێکی خێرایە بۆ ئەو مەترسییە گەورانەی کە ڕووبەڕووی کەلەپووری کولتووریی عێراق بوونەتەوە بەهۆی ناسەقامگیریی ناوچەکەوە. ئالێکساندرۆس ماکاریگاکیس، نوێنەری ئاژانسی یونسکۆ لە عێراق، لە لێدوانێکدا ئاماژەی بەوە کرد کە پاراستنی ئەم شوێنەوارە دەوڵەمەندانە تەنها لە ئەستۆی حکومەتی عێراقدا نییە، بەڵکو ئەرکێکی مرۆڤایەتیی جیهانییە. ناوبراو باسی لەوەش کرد کە ئەم هەنگاوە دەبێتە هۆی باشترکردنی شێوازەکانی پاراستن و ئاگادارکردنەوەی لایەنە ململانێکارەکان لە گرنگیی ئەم پێگانە.
شارە دێرینەکەی موسڵ بووەتە چەقی سەرەتایی ئەم دەستپێشخەرییەی یونسکۆ، چونکە زۆرترین زیانی لە شەڕەکانی ڕابردوودا بەرکەوتووە و ئێستا لە قۆناغی بوژانەوەدایە. دیارترین ئەو پێگانەی کە ئاڵای قەڵغانی شینیان لەسەر جێگیر کراوە بریتین لە: مزگەوتی مێژوویی نووری و منارەی حەدبا کە وەک دوو سیمبولی سەرەکی شارەکە دەبینرێن، کەنیسەی پاکیزە (تەهیرە) کە مێژوویەکی دێرینی هەیە، مۆزەخانەی موسڵ، دەروازەی ئەدەد، و دامەزراوەی "بیتنا" بۆ کولتوور و هونەر. جێی ئاماژەیە کە زۆربەی ئەم شوێنەوارانە پێشتر لەلایەن یونسکۆوە و لە چوارچێوەی پڕۆژە نێودەوڵەتییەکاندا نۆژەنکراونەتەوە و ئێستا هەوڵ دەدرێت لە هەر هێرش و زیانێکی ئەگەریی بپارێزرێن.
لە ئاستی نێودەوڵەتیدا، ئاڵای "قەڵغانی شین" (Blue Shield) سیمبولێکی ناسراو و فەرمییە کە لە ڕێککەوتننامەی لاهای ساڵی ١٩٥٤ بۆ پاراستنی سامانی کولتووری لە کاتی ململانێ چەکدارییەکاندا سەرچاوەی گرتووە. ئەم ئاڵایە پەیامێکی ڕوون بۆ سوپا و گروپە چەکدارەکان دەنێرێت کە ئەو شوێنەی نیشانەکەی لەسەرە، ناوچەیەکی مەدەنی و مێژووییە و نابێت لە کاتی جەنگدا بکرێتە ئامانج، بۆردومان بکرێت، یان بۆ مەبەستی سەربازی بەکاربهێنرێت. بوونی ئەم قەڵغانە وەک بیرهێنانەوەیەک وایە بۆ بەرپرسیارێتییەکی جیهانیی هاوبەش تاوەکو مێژووی مرۆڤایەتی لەناو چەقی ململانێکاندا وەک قوربانی نەمێنێتەوە.
لایەنە فەرمییەکانی عێراق بە گەشبینییەوە دەڕواننە ئەم هەنگاوە و پێشوازییەکی گەرمیان لێکردووە. ڕوەید موەفەق، بەڕێوەبەری دەستەی گشتیی کەلەپوور و شوێنەواری نەینەوا، ڕایگەیاند کە دانانی ئەم ئاڵایە هەنگاوێکی گرنگە بۆ پاراستنی زیاتری شوێنەوارەکان و بەرزکردنەوەی ئاستی هۆشیاریی نێودەوڵەتی لەبارەی گرنگیی ئەو پێگانە. ئەم دەستپێشخەرییە نەک هەر ئاسایشی شوێنەوارەکان زیاد دەکات، بەڵکو هانی گەشتیاریی کولتووری و گرنگیدانی زیاتری ناوەندە ئەکادیمییە جیهانییەکانیش دەدات بە مێژووی عێراق و موسڵ.
بە سوودوەرگرتن لە بەیاننامەی فەرمی ئاژانسی یونسکۆ و زانیارییەکانی دەستەی کەلەپووری عێراق.