پێشینەیەکی نوێی مرۆڤ؟ فۆسیلەکان ئاماژە بە لقێکی ونبوو لە پەرەسەندندا دەکەن

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

زانایانی مرۆڤناسیی دێرین کۆمەڵێک پاشماوەی فۆسیڵیان دۆزیوەتەوە کە ڕەنگە سەر بە پێشینەیەکی نەناسراوی مرۆڤ بن، ئەمەش ئەگەری هەیە بۆشاییەکی مێژوویی کە بۆ ماوەیەکی زۆر جێی مشتومڕ بووە لە هێڵی کاتی پەرەسەندنی مرۆڤدا پڕ بکاتەوە.

ئەم ئێسقانانە لە ناوچەیەکی دوورەدەست دۆزراونەتەوە کە پێشتر کەمترین پشکنینی لێ کراوە. فۆسیلەکان تێکەڵەیەک لە تایبەتمەندییەکانی جۆری "هۆمۆ"ی سەرەتایی و پێشینە سەرەتاییترەکانیان تێدا دەردەکەوێت. ئەم تێکەڵە نائاساییە بووەتە هۆی دروستبوونی گفتوگۆی توند و گەرم لە ناوەندە زانستییەکانی جیهاندا.

شیکارییە سەرەتاییەکان ئاماژە بەوە دەدەن کە ئەم گروپە مێژووییە لە ڕێگەی ستراتیژی ناوازەی مانەوە، لەوانەش بەکارهێنانی ئامرازی تایبەت و هاوکاری کۆمەڵایەتی، توانیویانە لەگەڵ ژینگەی سەختدا خۆیان بگونجێنن. ئەگەر ئەمە پشتڕاست بکرێتەوە، تەواوی تیۆرییەکانی ئێستا سەبارەت بە چۆنیەتی گەشەکردنی ژیری و کولتوور دەگۆڕدرێن.

پەرەسەندنی مرۆڤ هەرگیز هێڵێکی ڕاست نەبووە. هەر دۆزینەوەیەکی نوێ پەردە لەسەر دارێکی خێزانیی ئاڵۆز لادەبات کە لقی جیاوازی هەبووە؛ هەندێکیان گەشەیان کردووە، هەندێکیان خۆیان گونجاندووە و هەندێکیشیان بۆ هەمیشە لەناوچوون و تەنها شوێنەواریان ماوەتەوە.

ئەم دۆزینەوەیە ئەو بیرۆکەیە بەهێزتر دەکات کە مرۆڤایەتی بەرهەمی تەنها یەک ڕێگا نەیبووە، بەڵکو ئەنجامی چەندین ئەزموونی جیاوازی سروشتە کە لە ماوەی ملیۆنان ساڵدا لە شوێنە جیاوازەکانی زەوی ئەنجامی داون.

سەرچاوە: کۆنووسی کۆنسێرتیۆمی جیهانی بۆ مرۆڤناسی.

PM:10:05:04/02/2026

ئه‌م بابه‌ته 160 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌