بازاڕی دەبۆکە؛ لە گەنجینەی سوپاوە بۆ خان و بازاڕ

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

بازاڕی دەبۆکە لە دڵی شاری سلێمانیدا، چیرۆکی ململانێیەکی سەختی سەربازی و گۆڕانکارییەکی گەورەی کۆمەڵایەتی لە پشتە. ئەم شوێنەی کە ئەمڕۆ ناوەندێکی گرنگی بازرگانییە، ڕۆژگارێک گەواهیدەری هێزی سەربازی و کێبڕکێی دەسەڵات بووە لە ناوچەکەدا و ناوی شوێنەکەش تا ئێستاش وەک مۆۆرێکی عوسمانی بەسەر یادەوەری شارەوە ماوەتەوە.

کاتێک سوپای عوسمانی هێرشی کردە سەر میرنشینی بابان و شاری سلێمانی، خەڵکی شار و سوپای بابان بەرگرییەکی توند و سەختیان کرد. پاش شەڕ و پێکدادانێکی زۆر، سەرەنجام سوپای عوسمانی توانی دەست بەسەر شارەکەدا بگرێت. بۆ جێگیرکردنی دەسەڵاتی خۆیان و پاراستنی کەرەستە سەربازییەکانیان، شوێنی ئێستای بازاڕی دەبۆکەیان هەڵبژارد و کردیانە گەنجینەیەکی گەورە.

وشەی "دەبۆکە" لە بنەڕەتدا وشەیەکی تورکییە و بە مانای "گەنجینە یان کۆگا" دێت. ئەم ناوە بەهۆی ئەوەی لەو سەردەمەدا سوپای عوسمانی کەرەستە و پێداویستییە سەربازییەکانی لێ کۆدەکردەوە، لەسەر زاری خەڵک مایەوە. دوای ڕووخانی دەوڵەتی عوسمانی، کارکردی شوێنەکە گۆڕا بۆ شوێنی بەخێوکردنی ئاژەڵ و بە "خانی ئاژەڵ" ناسرا، کە ئەمەش قۆناغێکی تری مێژوویی ناوچەکە بوو.

ئەمڕۆ بازاڕی دەبۆکە شێوەیەکی تەواو جیاوازی وەرگرتووە؛ دەیان دوکانی جۆراوجۆر لە بوارە جیاوازەکاندا کاڵا و شتومەکی تێدا دەفرۆشرێت و قەرەباڵغییەکی زۆری پێوە دیارە. ئەو شوێنەی جاران بڕیاری سەربازی لێ دەدرا، ئێستا بووەتە جێگەی بژێوی دەیان خێزان و کاسبکارانی شارەکە.

سەرباری ئەوەی دەوڵەتی عوسمانی کۆتایی هات و سوپاکەی شارەکەی جێهێشت، بەڵام ناوی "دەبۆکە" وەک بەشێک لە مێژووی نەنووسراوی سلێمانی ماوەتەوە. ئەم ناوە تەنها ئاماژە نییە بۆ شوێنێک، بەڵکو بیرهێنانەوەی قۆناغێکی گرنگی مێژووییە کە تێیدا شارەکە ڕووبەڕووی داگیرکاری بووەتەوە و توانیویەتی مۆرکی خۆی بپارێزێت.

زانیارییەکانی ئەم ڕاپۆرتە مێژووییە لە سەرچاوە فەرمییەکانی مێژووی سلێمانی و لێکۆڵینەوەکانی تایبەت بە سەردەمی عوسمانی لە کوردستان وەرگیراون.

PM:09:34:17/01/2026

ئه‌م بابه‌ته 64 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌